Չադ. պատմությունը հակիրճ

Թումաիից՝ մոտ 7 մլն տարեկան գանգից, մինչև Կանեմ-Բորնու կայսրությունը. Չադ լճի ափերի երկիր, որի պետությունները գոյատևել են հազար տարի։

Ստուգեք ձեզ

Ո՞րն է եղել ավելի վաղ

Պատմությունը հակիրճ

Հին աշխարհ 2001 թ. Ջուրաբ անապատում գտնվեց Թումաի գանգը՝ մոտ 7 մլն տարեկան, մարդու ամենահին հայտնի նախնիներից մեկի։ Մ.թ.ա. VI դարից Չադ լճի մոտ ապրում էին սաոները՝ կավե արձանիկների վարպետներ։

Միջնադար Մոտ VIII դարում առաջացավ Կանեմ պետությունը, իսկ XI դարում նրա տիրակալներն ընդունեցին իսլամ։ XIII դարում Դունամա Դաբբալեմիի օրոք Կանեմը դարձավ հզոր տերություն, իսկ XIV դարում կենտրոնը տեղափոխվեց Բորնու։

Նոր ժամանակներ 1570–1580-ականներին մայ Իդրիս Ալաոմա բանակը զինեց հրացաններով և Կանեմ-Բորնուն դարձրեց տարածաշրջանի ամենաուժեղ պետությունը։ Հետագայում առաջացան Բագիրմի և Վադայի սուլթանությունները, իսկ մոտ 1900 թ. հողերը մտան Ֆրանսիական Հասարակածային Աֆրիկայի կազմ։

Նորագույն ժամանակներ 1960 թ. օգոստոսի 11-ին Չադն անկախացավ։ Սահարայի Ունիանգա լճերը (2012) և ժայռապատկերներով Էննեդի սարահարթը (2016) մտան ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկ։

Հետաքրքիր փաստեր

Քարտեզ՝ Չադ
  • Թումաի անունը գորան լեզվով նշանակում է «կյանքի հույս». գանգը 2001 թ. գտել է չադցի ուսանող Ահունտա Ջիմդումալբայեն։
  • Չադ լիճը 1960-ականներից կորցրել է իր մակերեսի մոտ 90%-ը, թեև նրա ափերին մինչև օրս միլիոնավոր մարդիկ են ապրում։
  • Կանեմ-Բորնուն VIII–IX դարերից մինչև XIX դարի վերջ Աֆրիկայի ամենադարակյաց պետություններից էր՝ ավելի քան հազար տարի։
  • Սահարայի Էննեդի սարահարթի ժայռապատկերները՝ ուղտեր, անասուններ, որսորդներ, 2016 թ. մտան ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցանկ։
  • Ունիանգա լճերը Սահարայի ավազաթմբերի մեջ լճերի շղթա են. դրանք սնվում են ստորգետնյա ջրերով, ուստի չեն չորանում։

Օրվա 5 հարց Որտե՞ղ է եղել Ժամանակագրություն

Դարաշրջաններ

Երկրների պատմություն

Սխալ կամ վիճելի փաստ նկատեցի՞ք։ Գրեք մեզ, և մենք կստուգենք ու կուղղենք՝ [email protected]