Գվինեա. պատմությունը հակիրճ
Նիգեր գետի օրրանը, Ֆուտա Ջալոնի լեռների և Մալիի կայսրության երկիրը՝ գրիոտների վիպերգերի ու ջեմբե թմբուկի հայրենիքը։
Ստուգեք ձեզ
Ո՞րն է եղել ավելի վաղ
Պատմությունը հակիրճ
Միջնադար 1235 թ., ըստ ավանդության, Սունդիատա Քեյտան հաղթեց Կիրինայում և հիմնեց Մալիի կայսրությունը. նրա մայրաքաղաք Նիանին գտնվում էր այժմյան Գվինեայի տարածքում։ 1324 թ. Մանսա Մուսան այնքան ոսկի տարավ իր ուխտագնացության ժամանակ, որ Կահիրեում գներն իջան։
Նոր ժամանակներ 1727 թ. ֆուլբեները Ֆուտա Ջալոնի լեռներում հիմնեցին աստվածապետական իմամություն՝ դպրոցներով ու օրենքներով։ XIX դարի վերջին Սամորի Թուրեն ստեղծեց Վասսուլու կայսրությունը և ավելի քան տասնհինգ տարի դիմադրեց ֆրանսիական զորքերին։
Նորագույն ժամանակներ 1958 թ. սեպտեմբերի 28-ին Գվինեան հանրաքվեում «ոչ» ասաց Ֆրանսիական համայնքին միանալուն և հոկտեմբերի 2-ին հռչակեց անկախություն։ Նիմբա լեռն իր անտառներով ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցանկում է 1981 թ.-ից։
Հետաքրքիր փաստեր

- Նիգերը սկիզբ է առնում Գվինեայի բլուրներում՝ օվկիանոսից ընդամենը 240 կմ հեռու, բայց հոսում է հակառակ ուղղությամբ։
- Գվինեան աշխարհում ունի բոքսիտի՝ ալյումին ստանալու հանքաքարի ամենամեծ պաշարները։
- Ջեմբե թմբուկը ծագում է մանդինկա ժողովրդից. թմբկահար-գրիոտները պահպանում էին պատմություններն ու լուրերը։
- Մանսա Մուսան 1324 թ. Կահիրեում այնքան ոսկի բաժանեց, որ այն տարիներով արժեզրկվեց։
- Սունդիատա Քեյտայի վիպերգը գրիոտները դարեր շարունակ անգիր փոխանցել են. այն գրի է առնվել միայն XX դարում։
Օրվա 5 հարց Որտե՞ղ է եղել Ժամանակագրություն
Դարաշրջաններ
- Հին աշխարհմինչև 476 թ. · 178 իրադարձություն
- Միջնադար476–1491 · 206 իրադարձություն
- Նոր ժամանակներ1492–1913 · 251 իրադարձություն
- Նորագույն ժամանակներ1914 թվականից · 217 իրադարձություն
Երկրների պատմություն
Հայաստան
Ադրբեջան
Ալբանիա
Ալժիր
Անգոլա
Անդորրա
Անտիգուա և Բարբուդա
Ավստրալիա
Ավստրիա
Արաբական Միացյալ Էմիրություններ
Արգենտինա
Արևելյան Թիմոր
Աֆղանստան
Բահամյան կղզիներ
Բահրեյն
Բանգլադեշ
Բարբադոս
Բելառուս
Բելգիա
Բելիզ
Բենին
Բոլիվիա
Բոսնիա և Հերցեգովինա
Բոտսվանա
Բութան
Բուլղարիա
Բուրկինա Ֆասո
Բուրունդի
Բրազիլիա
Բրունեյ
Գաբոն
Գամբիա
Գայանա
Գանա
Գերմանիա
Գվատեմալա
Գվինեա
Գվինեա-Բիսաու
Գրենադա
Դանիա
Դոմինիկա
Դոմինիկյան Հանրապետություն
Եգիպտոս
Եթովպիա
Եմեն
Զամբիա
Զիմբաբվե
Էկվադոր
Էսվատինի
Էստոնիա
Էրիթրեա
Թաիլանդ
Թունիս
Թուրքիա
Թուրքմենստան
Ինդոնեզիա
Իռլանդիա
Իսլանդիա
Իսպանիա
Իսրայել
Իտալիա
Իրան
Իրաք
Լաոս
Լատվիա
Լեհաստան
Լեսոտո
Լիբանան
Լիբերիա
Լիբիա
Լիխտենշտայն
Լիտվա
Լյուքսեմբուրգ
Խորվաթիա
Կաբո Վերդե
Կամբոջա
Կամերուն
Կանադա
Կատար
Կենտրոնաֆրիկյան Հանրապետություն
Կիպրոս
Կիրիբատի
Կոլումբիա
Կոմորյան կղզիներ
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Կոնգոյի Հանրապետություն
Կոստա Ռիկա
Կոտ դ'Իվուար
Կուբա
Հայիթի
Հասարակածային Գվինեա
Հարավային Կորեա
Հարավային Սուդան
Հարավաֆրիկյան Հանրապետություն
Հյուսիսային Կորեա
Հյուսիսային Մակեդոնիա
Հնդկաստան
Հոնդուրաս
Հորդանան
Հունաստան
Հունգարիա
Ղազախստան
Ղրղզստան
Ճամայկա
Ճապոնիա
Մադագասկար
Մալայզիա
Մալավի
Մալդիվներ
Մալթա
Մալի
Մավրիկիոս
Մավրիտանիա
Մարշալյան կղզիներ
Մարոկկո
Մեծ Բրիտանիա
Մեքսիկա
Միացյալ Նահանգներ
Միկրոնեզիա
Մյանմա
Մոզամբիկ
Մոլդովա
Մոնակո
Մոնղոլիա
Նամիբիա
Նաուրու
Նեպալ
Նիգեր
Նիգերիա
Նիդեռլանդներ
Նիկարագուա
Նոր Զելանդիա
Նորվեգիա
Շվեդիա
Շվեյցարիա
Շրի Լանկա
Ուգանդա
Ուզբեկստան
Ուկրաինա
Ուրուգվայ
Չադ
Չեխիա
Չեռնոգորիա
Չիլի
Չինաստան
Պալաու
Պակիստան
Պաղեստին
Պանամա
Պապուա Նոր Գվինեա
Պարագվայ
Պերու
Պորտուգալիա
Ջիբութի
Ռուանդա
Ռումինիա
Ռուսաստան
Սալվադոր
Սամոա
Սան Մարինո
Սան Տոմե և Պրինսիպի
Սաուդյան Արաբիա
Սեյշելյան կղզիներ
Սենեգալ
Սենթ Լյուսիա
Սենթ Վինսենթ և Գրենադիններ
Սենթ Քիտս և Նևիս
Սերբիա
Սիեռա Լեոնե
Սինգապուր
Սիրիա
Սլովակիա
Սլովենիա
Սողոմոնյան կղզիներ
Սոմալի
Սուդան
Սուրինամ
Վանուատու
Վատիկան
Վենեսուելա
Վիետնամ
Վրաստան
Տանզանիա
Տաջիկստան
Տոգո
Տոնգա
Տուվալու
Տրինիդադ և Տոբագո
Քենիա
Քուվեյթ
Օման
Ֆիլիպիններ
Ֆինլանդիա
Ֆիջի
Ֆրանսիա
Սխալ կամ վիճելի փաստ նկատեցի՞ք։ Գրեք մեզ, և մենք կստուգենք ու կուղղենք՝ [email protected]